سلسلهمقالات قرای ظاهره
جایگاه قرای ظاهرۀ این زمان در بیان سید احمد الحسن (ع)
چکیده
• پیشگفتار
در برگهای پیشین، با برخی از ویژگیها و اوصاف قرای ظاهرۀ عصر ظهور آشنا شدیم و دانستیم که این بندگان برگزیده، دارای باطنی پاک و ارواحی قُدسی و مصون از فتنهها هستند و جایگاهی ویژه در تقویت مؤمنان دارند. با این حال، آنچه تاکنون بیان شد، تنها بخشی از اوصافی است که دربارۀ آنان وارد شده است.
هرچه در کلام قرآن و اهلبیت (ع) و نیز در بیانات سید احمد الحسن (ع) بیشتر دربارۀ این گروه تأمل میکنیم، ابعاد تازهای از مقام و جایگاه آنان آشکار میشود.
ازاینرو، در این برگها، به مجموعهای دیگر از این اوصاف میپردازیم؛ از عبور از «عقبه» و گردنۀ سخت گرفته تا انتساب آنان به اهلبیت (ع)، تحمل سرّی از اسرار الهی، و برخورداری از نعمتی که بالاتر از آن نیست و حتی طینتی که از آن آفریده شدهاند. سپس، در برگ پانزدهم، به جایگاه شگفتانگیز آنان در کلام پیامبر خدا (ص) و ائمۀ اطهار (ع) خواهیم رسید؛ جایی که عظمت این گروه بیش از پیش آشکار میشود.
برگ نهم - عبور از گردنه
در قرآن کریم میخوانیم:
(وَمَا أَدْرَاكَ مَا الْعَقَبَةُ؟ فَكُّ رَقَبَةٍ) [1] (و تو چه میدانی آن گردنۀ سخت چیست؟ آزاد کردن گردن.)
سید احمد الحسن (ع) دربارۀ قرای ظاهرۀ عصر ظهور تأکید میفرماید که این اشخاص از این گردنه عبور میکنند. [2]
عبور از «عقبه» تعبیری است که خود، دشواری و سنگینی این مسیر را نشان میدهد؛ مسیری که هرکسی توان پیمودن آن را ندارد و عبور از آن، نیازمند ایمان، استقامت و پذیرش حق است.
برگ دهم - پذیرش و تحمل سرّی از اسرار
طبق کلام امام صادق (ع)، سرّی از اسرار خدا و علمی از علم خدا وجود دارد که نه ملک مقرّب، نه نبی مرسل و نه مؤمنی که خداوند قلبش را برای ایمان آزموده است، تاب و توان تحمل آن را ندارد؛ اما خداوند گروهی را آفرید که آن را پذیرفتند و تحمل کردند. [3]
سید احمد الحسن (ع) بیان میفرماید که این عده، همان قرای ظاهره در عصر ظهور هستند. [4]
این ویژگی، پردهای دیگر از مقام آنان را کنار میزند. آنان تنها کسانی نیستند که در برابر فتنهها ایستادگی میکنند؛ بلکه حاملان حقیقتی هستند که تحمل آن برای بسیاری از برگزیدگان نیز دشوار است.
برگ یازدهم - پذیرش آیهای خاص
در قرآن کریم میخوانیم:
(لِلَّهِ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ وَ إِنْ تُبْدُوا ما فِي أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحاسِبْكُمْ بِهِ اللَّهُ فَيَغْفِرُ لِمَنْ يَشاءُ وَ يُعَذِّبُ مَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ) [5] (از آنِ خداست آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است، و اگر آنچه را در درون خود دارید آشکار کنید یا پنهانش سازید، خدا شما را به سبب آن محاسبه میکند، پس هرکه را بخواهد میآمرزد و هرکه را بخواهد عذاب میکند، و خدا بر هر چیزی تواناست.)
در توضیح امام (ع) از حدیث صادرشده از اهلبیت (ع)، آمده است که تمامی پیامبران پیش از پیامبر اسلام (ص) از پذیرش این آیه خودداری کردند، مگر رسول خدا محمد (ص)، امامان (ع) و قرای ظاهرۀ عصر ظهور. [6][7]
پذیرش چنین آیهای، با توجه به سنگینی مضمون آن، خود نشاندهندۀ مرتبهای ویژه از ایمان و تسلیم است؛ مرتبهای که در این روایت، قرای ظاهرۀ عصر ظهور نیز در شمار پذیرندگان آن قرار گرفتهاند.
برگ دوازدهم - برخوردار از نعمتی که بالاتر از آن وجود ندارد
سید احمد الحسن (ع) بیان میفرماید که سپاسگزاری خدای پاک و بلندمرتبه از بنده، نعمتی است که بالاتر از آن نعمتی وجود ندارد. اما به چه دلیل؟
زیرا این نعمت به آلمحمد (ع) اختصاص داده شده است و کسی که خداوند سپاسگزار او باشد، در زمرۀ آنان قرار خواهد گرفت؛ همانگونه که سلمان (ع) چنین بود. [8]
ایشان در جای دیگری بیان میفرماید که هرکس عقلش کامل شود و جزو سیصد و سیزده نفر شود، از ما اهلبیت به شمار میرود. [9]
بنابراین، قرای ظاهرۀ این عصر، از نعمتی برخوردارند که بالاتر از آن وجود ندارد؛ نعمتی که با قرار گرفتن در زمرۀ اهلبیت (ع) و رسیدن به چنین مرتبهای از معرفت و کمال پیوند دارد.
برگ سیزدهم – گِلی که از آن خلق شدهاند
امام احمد الحسن (ع) بیان میفرماید شیعیان از نور اهلبیت (ع) و از زیادی گل آنها آفریده شدهاند و اما قرای ظاهرۀ عصر ظهور از نوری که محمد (ص) از آن خلق شده و از گلی که محمد (ص) از آن خلق شد، آفریده شدهاند. [10]
این قضیه همانطور که ایشان (ع) بیان میفرماید نشاندهندۀ فضل و برتری این افراد بر عامۀ مردم و بر عامۀ شیعۀ اهلبیت (ع) است. [11]
برگ چهاردهم - آنان در کلام پیامبر خدا (ص) و ائمه (ع)
با رسیدن به این برگ، سخن از قرای ظاهرۀ عصر ظهور وارد مرحلۀ دیگری میشود؛ چراکه در روایات، چنان جایگاه بلندی برای آنان ترسیم شده است که پیامبر خدا (ص) بارها از خداوند درخواست دیدار آنان را میکند! و چنان شأن بالایی دارند که امام علی (ع)، پدر خود، حضرت ابوطالب (ع)، را فدای آنان میکند. [12]
و حضرت ابوطالب (ع) کیست؟
نور او (ع) در روز قیامت نورهای آفریدگان را تحتالشعاع قرار خواهد داد، مگر پنج نور: نور محمد (ص)، نور علی (ع)، نور فاطمه (س)، نور حسن و حسین (ع)، و نور امامانی که از فرزندان حسین (ع) هستند و او (ع) کسی است که اگر برای هر گناهکاری که بر روی زمین است شفاعت کند، خداوند متعال شفاعت او (ع) را دربارۀ آنان میپذیرد. [13]
آری؛ امام علی (ع)، پدر بزرگوار خود ـ که یکی از اوصیای الهی بوده ـ را فدای شیخ ناظم عقیلی (حفظهالله)، دکتر علاء سالم (حفظهالله)، شیخ حبیب سعیدی (حفظهالله) و دکتر سید واثق حسینی (حفظهالله) میکند.
همچنین او (ع) مادر طاهرۀ زکیهاش (فاطمه بنت اسد) را که رسول خدا (ص) در آغوش او تربیت یافته بود، فدای قرای ظاهرۀ این عصر میکند [14] و امام صادق (ع) برای آنان میگرید و از خداوند درخواست میکند که دشمنان را بر آنان مسلط نکند! و حضرت لوط (ع) آنان را تمنا میکند. [15]
این مجموعه از روایات، تصویری بسیار شگفت از جایگاه قرای ظاهره ارائه میدهد.
نتیجهگیری
اکنون، پس از عبور از این برگها، تصویر کاملتری از قرای ظاهرۀ عصر ظهور پیش روی ما قرار میگیرد. آنان کسانی معرفی شدهاند که از عقبه عبور میکنند، در شمار اهلبیت (ع) قرار میگیرند، سرّی از اسرار الهی را میپذیرند و تحمل میکنند، آیهای سنگین را میپذیرند، از نعمتی برخوردار میشوند که برتر از آن نیست و حتی دربارۀ طینت آنان ویژگیای خاص بیان شده است.
اما شاید شگفتانگیزترین بخش این توصیفات، آن چیزی باشد که در کلام پیامبر خدا (ص) و ائمه (ع) دربارۀ آنان آمده است؛ جایی که عظمت مقام آنان با درخواست دیدارشان از سوی پیامبر خدا (ص)، فدا شدن ابوطالب (ع) و فاطمه بنت اسد (ع) و گریۀ امام صادق (ع) برای آنان نمایان میشود.
بااینحال، این پایان سخن نیست. آنچه در این برگها گذشت، تنها بخشی دیگر از اوصافی بود که برای قرای ظاهرۀ عصر ظهور بیان شده است. در برگهای آینده، همچنان به سراغ دیگر نشانهها و ویژگیهای آنان خواهیم رفت تا این تصویر، برگبهبرگ کاملتر شود و جایگاه این یاران و اولیای قائم آلمحمد (ع) روشنتر گردد.
صلوات خدای پاک و بلندمرتبه بر آنان.
پانویسها:
-
[1]
قرآن کریم، سورۀ بلد، آیات ۱۲ و ۱۳.
-
[2]
ر.ک: سید احمد الحسن، نبوت خاتم، نوبت انتشار: دوم، ویرایش ترجمه: سوم، ص ۶۴.
-
[3]
ر.ک: کلینی، الكافي- ط الاسلامية، ج۱، ص۴۰۲، ح ۵.
-
[4]
ر.ک: سید احمد الحسن، متشابهات، ج۳، س ۸۰، ص ۴۰.
-
[5]
قرآن کریم، سورۀ بقره، آیۀ ۲۸۴.
-
[6]
ر.ک: طبرسی، احتجاج - ط نشر مرتضی، ج ۱، ص ۲۲۰ و ۲۲۱.
-
[7]
ر.ک: سید احمد الحسن، متشابهات، ج ۳، س ۹۹.
-
[8]
ر.ک: سید احمد الحسن، متشابهات، ج۴، نوبت انتشار: دوم، ویرایش ترجمه: دوم، س ۱۶۵، ص ۱۴۵.
-
[9]
ر.ک: سید احمد الحسن، پاسخهای روشنگرانه بر بستر امواج، ج۱، نوبت انتشار: دوم، ویرایش ترجمه: دوم، ص ۶۶ و ۶۷.
-
[10]
ر.ک: سید احمد الحسن، متشابهات، ج 3، نوبت انتشار: دوم، ویرایش ترجمه: دوم، س 107، ص 139 – 141.
-
[11]
ر.ک: سید واثق حسینی، پیدایش نخستین، نوبت انتشار: اول، ویرایش ترجمه: اول، ص ۲۵۲ و ۲۵۳.
-
[12]
ر.ک: سید احمد الحسن، نبوت خاتم، نوبت انتشار: دوم، ویرایش ترجمه: سوم، ص ۶۲ - ۶۴.
-
[13]
ر.ک: طوسي، الأمالي - ط دار الثقافة، ص ۳۰۵.
-
[14]
ر.ک: سید احمد الحسن، نبوت خاتم، نوبت انتشار: دوم، ویرایش ترجمه: سوم، ص ۶۲ - ۶۴.
- [15] ر. ک: سید احمد الحسن، متشابهات، ج ۳، نوبت انتشار: دوم، ویرایش ترجمه: دوم، س، ۸۰، ص ۷۴ و ۷۵.